ՓԱԽՍՏԱԿԱՆԻ ԿԱՐԳԱՎԻՃԱԿ ՀԱՅՑՈՂ ԱՆՁԱՆՑ ՀԵՏ ՏԱՐՎՈՂ
ԱՇԽԱՏԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ (ՀԱՄԱՌՈՏ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ)
----------------------------------------------------------------------

          Հիմնվելով մարդու համընդհանուր ճանաչում գտած իրավունքների ¨ միջազգայնորեն ընդունված նորմերի վրա, Հայաստանի Հանրապետությունում վերջին մի քանի տարիների ընթացքում զգալի զարգացում է ապրել ապաստան հայցողների վերաբերյալ օրենսդրությունը:
          1993 թվականին ՀՀ Գերագույն Խորհրդի որոշմամբ Հայաստանի Հանրապետությունը միացել է §Փախստականների կարգավիճակի վերաբերյալ¦ 1951 թվականի Ժն¨ի Կոնվենցիային ¨ նրա 1967 թվականի Նյու-Յորքի Արձանագրությանը: Այսօր Հայաստանի Հանրապետությունում ապաստան հայցողների վերաբերյալ օրենսդրական դաշտն ամբողջովին ձ¨ավորված է: 1999 թվականի մարտի 3-ին ՀՀ Ազգային Ժողովի կողմից ընդունվել է §Փախստականների մասին¦ ՀՀ օրենքը, այնուհետ¨ 2001 թվականի մարտի 5-ին ¨ 2002 թվականի մարտի 19-ին նշված օրենքում կատարվել են լրացումներ: ՀՀ կառավարությունն ընդունել է օրենքից բխող 6 որոշումներ ¨ ՀՀ արդարադատության նախարարությունում գրանցվել են 2 գերատեսչական նորմատիվ ակտեր: 2001 թվականի սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ Ազգային Ժողովի կողմից ընդունվել է §Քաղաքական ապաստանի մասին¦ ՀՀ օրենքը:
          Ապաստան հայցողներին համար ստեղծվել է հատուկ կացարան, որտեղ նրանք տեղավորվում են Հայաստանի Հանրապետություն մուտք գործելուց հետո` մեկամսյա ժամկետում բժշկական զննման ¨ փաստաթղթային ստուգումներ անցկացնելու նպատակով: Այնուհետ¨, մինչ¨ իրենց փախաստականի կարգավիճակ ստանալու վերաբերյալ դիմումների քննարկման ավարտը, նրանք տեղավորվում են ժամանակավոր կացարաններում: Այդ ընթացքում ապաստան հայցող անձինք անցնում են պարտադիր բժշկական զննություն ¨ փաստաթղթային ստուգումներ, ստանում են փախստականի կարգավիճակ հայցողի վկայական, միանվագ դրամական նպաստ, կարող են տեղաշարժվել ՀՀ տարածքում ¨ ընտրել բնակության վայր, ինչպես նա¨ նրանց մատուցվում են իրավաբանական ¨ թարգմանչական անվճար ծառայություններ:
          Ապաստան հայցող անձանց մուտքը Հայաստանի Հանրապետություն սկսվել է հիմնականում 1993 թվականից: Հայաստանի Հանրապետությունում փախստականի կարգավիճակ ստանալու համար ՀՀ կառավարությանն առընթեր միգրացիայի ¨ փախստականների վարչություն է դիմում տարեկան միջինը 30 օտարերկրացի` հիմնականում Աֆղանստանից, Իրաքից, Իրանի Իսլամական Հանրապետությունից, Պակիստանից ¨ աֆրիկյան որոշ երկրներից:
          Կոնկրետ գործերի ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ այդ անձինք իրենց մշտական բնակավայրերը լքում են սոցիալ-տնտեսական ծանր պայմանների, քաղաքացիական պատերազմի, զինված կոնֆլիկտների պատճառով ¨ Հայաստանը հիմնականում ընտրում են որպես տրանզիտ երկիր` հետագայում Ար¨մուտք անցնելու ճանապարհ:
          Վերոնշյալ հանգամանքներով պայմանավորված` առ այսօր 140 ապաստան հայցողներից փախստականի կարգավիճակ է տրվել 8 ապաստան հայցողի. 1-ը` Սուդանից, 2-ը` Սոմալիից, 5-ը` Իրաքից:

Դեպի էջի սկիզբը